Φινάλε
Όταν οι βασίλισσες έχουν ανταλλαγεί και έχουν μείνει λίγα κομμάτια, ο βασιλιάς από βάρος γίνεται δυνατό κομμάτι, και ένα πιόνι παραπάνω συχνά κρίνει την παρτίδα.
Τι πρέπει να ξέρετε
- Ματ με βασίλισσα ή πύργο. Με τον βασιλιά και τη βασίλισσα (ή τον πύργο)σας σπρώξτε τον αντίπαλο βασιλιά στην άκρη της σκακιέρας και μετά σε μια γωνία. Ο βασιλιάς πρέπει να βοηθήσει — χωρίς αυτόν ο πύργος δεν κάνει ματ.
- Ο βασιλιάς μπροστά. Στο φινάλε ο βασιλιάς πηγαίνει στο κέντρο και επιτίθεται ο ίδιος στα πιόνια.
- Αντίθεση. Οι βασιλιάδες στέκονται αντικριστά με ένα τετράγωνο ανάμεσά τους, και σειρά έχει ο αντίπαλος — άρα αναγκάζεται να υποχωρήσει. Έτσι κρίνεται σχεδόν κάθε φινάλε βασιλιά και πιονιού εναντίον βασιλιά.
- Ο κανόνας του τετραγώνου. Φανταστείτε ένα τετράγωνο από το περαστικό πιόνι ως το τετράγωνο προαγωγής του. Αν ο αντίπαλος βασιλιάς μπαίνει στο τετράγωνο με τη δική του κίνηση, προλαβαίνει το πιόνι.
- Ο πύργος πίσω από το περαστικό πιόνι. Είτε το δικό σας είτε του αντιπάλου: πίσω από το πιόνι ο πύργος δυναμώνει με κάθε βήμα που κάνει το πιόνι.
Τι δεν κερδίζει
Ένας μόνο ίππος ή αξιωματικός δεν μπορεί να κάνει ματ, ούτε δύο ίπποι εναντίον μοναχικού βασιλιά. Ένα φινάλε πύργων με ένα πιόνι παραπάνω συχνά είναι ισόπαλο — οι πύργοι αμύνονται πολύ πεισματικά.
Ισοπαλίες κατά τους κανόνες της λέσχης
- Πατ. Η πιο πικρή ισοπαλία: ο αντίπαλος δεν έχει κινήσεις, αλλά δεν είναι σε σαχ. Με βασίλισσα εναντίον μοναχικού βασιλιά ελέγχετε ότι του αφήσατε κίνηση.
- Επανάληψη και 50 κινήσεις. Αν μια θέση εμφανίστηκε τρεις φορές ή πέρασαν 50 κινήσεις κάθε πλευράς χωρίς αιχμαλωσία και χωρίς κίνηση πιονιού, μπορείτε να ζητήσετε ισοπαλία με το κουμπί στο τραπέζι. Μετά από πέντε επαναλήψεις ή 75 κινήσεις η ισοπαλία έρχεται μόνη της.
- Χρόνος. Αν πέσει η σημαία σας αλλά ο αντίπαλος δεν έχει με τι να κάνει ματ — ας πούμε, του έμεινε μόνο ο βασιλιάς — η παρτίδα είναι ισόπαλη, όχι ήττα. Λεπτομέρειες στους κανόνες.
Παραλλαγές του σκακιού
Στον Βασιλιά του λόφου δεν υπάρχει ισοπαλία λόγω ανεπαρκούς υλικού: ένας
βασιλιάς που φτάνει στο κέντρο κερδίζει ακόμη και μόνος του, γι' αυτό στο
φινάλε μετράτε ποιου ο βασιλιάς είναι πιο κοντά στα d4, e4, d5 καιe5. Στα Τρία σαχ ανεπαρκές υλικό είναι μόνο δύο μοναχικοί βασιλιάδες,και ακόμη και ένα ελαφρύ κομμάτι μπορεί να δώσει τα σαχ που λείπουν.